ACC ĐÀ NẴNG

Khi một cá nhân chẳng may bị áp dụng biện pháp tạm giữ, tạm giam, mọi hoạt động đời sống bên ngoài của họ gần như bị đóng băng. Vậy những tài sản dở dang, những hợp đồng kinh doanh hay công việc gia đình cần giải quyết gấp thì phải làm thế nào? Người bị tạm giam có được ủy quyền cho người khác thay mình xử lý không? Đây là câu hỏi thắc mắc mang tính cấp bách của rất nhiều gia đình. Bài viết này của ACC Đà Nẵng sẽ bóc tách chi tiết các quy định pháp lý hiện hành, giúp bạn tìm ra hướng giải quyết an toàn và đúng luật nhất.

1. Người bị tạm giam có được ủy quyền không?

Có, nhưng quyền ủy quyền của người bị tạm giam bị giới hạn theo quy định pháp luật. Việc một người bị tạm giam không đồng nghĩa với việc họ mất toàn bộ năng lực pháp luật dân sự hoặc không được thực hiện bất kỳ giao dịch dân sự nào. Tuy nhiên, trong thời gian bị tạm giam, quyền đi lại, giao dịch, tiếp xúc, thông tin và liên lạc của họ có thể bị hạn chế theo quy định về thi hành tạm giữ, tạm giam.

Theo Điều 17 và Điều 18 Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025, người bị tạm giữ, tạm giam được thực hiện một số quyền liên quan đến giao dịch dân sự theo quy định. Trường hợp cần thực hiện giao dịch dân sự mà không được ủy quyền cho người khác, việc thực hiện phải được sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án. Luật 128/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/07/2026.

Đối với giao dịch cần công chứng, người bị tạm giam vẫn có thể thực hiện công chứng ngoài trụ sở tổ chức hành nghề công chứng nếu đáp ứng các điều kiện theo pháp luật về công chứng. Luật Công chứng 2024 đã có hiệu lực từ ngày 01/07/2025 và quy định trường hợp người đang bị tạm giữ, tạm giam có thể là đối tượng được công chứng ngoài trụ sở.

2. Người bị tạm giam được ủy quyền những việc gì?

Việc ủy quyền phải căn cứ vào tính chất của giao dịch, quyền đối với tài sản và các hạn chế áp dụng đối với người đang bị tạm giam.

Trên thực tế, người bị tạm giam có thể phát sinh nhu cầu ủy quyền cho người khác thực hiện một số công việc dân sự, chẳng hạn:

• Quản lý tài sản: thực hiện một số công việc quản lý, bảo quản hoặc xử lý tài sản theo phạm vi ủy quyền.
• Thực hiện giao dịch về tài sản: có thể phát sinh nhu cầu ủy quyền thực hiện giao dịch mua bán, chuyển nhượng hoặc các giao dịch khác nếu pháp luật cho phép và tài sản không thuộc trường hợp bị hạn chế giao dịch.
• Thực hiện một số công việc liên quan đến hợp đồng: người được ủy quyền có thể thay mặt thực hiện công việc trong phạm vi được ủy quyền nếu đáp ứng điều kiện pháp luật.
• Thực hiện công việc với ngân hàng hoặc tổ chức khác: có thể ủy quyền trong phạm vi mà pháp luật chuyên ngành và tổ chức liên quan cho phép.

Tuy nhiên, không phải cứ lập giấy ủy quyền là giao dịch đương nhiên được thực hiện. Chẳng hạn, nếu tài sản đang bị kê biên, phong tỏa hoặc thuộc diện bị áp dụng biện pháp ngăn chặn thì việc ủy quyền để định đoạt tài sản phải được xem xét theo quy định áp dụng đối với tài sản đó.

Ngoài ra, đối với trường hợp pháp luật yêu cầu sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án, người bị tạm giam phải thực hiện theo yêu cầu này trước khi tiến hành giao dịch. Do đó, nội dung giấy ủy quyền cần xác định rõ người được ủy quyền, phạm vi công việc, thời hạn ủy quyền và quyền, nghĩa vụ của các bên.

Xem thêm: Thời hiệu khiếu nại quyết định thu hồi đất

3. Hồ sơ làm giấy ủy quyền trong trại tạm giam

Thông thường, để chuẩn bị việc lập và công chứng văn bản ủy quyền, các bên cần xác định và chuẩn bị những giấy tờ liên quan như:

• Giấy tờ xác định nhân thân của người ủy quyền và người được ủy quyền theo yêu cầu của tổ chức hành nghề công chứng;
• Giấy tờ liên quan đến tài sản hoặc giao dịch nếu nội dung ủy quyền liên quan đến việc quản lý, sử dụng hoặc định đoạt tài sản;
• Dự thảo văn bản ủy quyền hoặc thông tin về nội dung cần ủy quyền, trong đó xác định rõ phạm vi và thời hạn ủy quyền;
• Các giấy tờ khác liên quan đến giao dịch theo yêu cầu của công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền.

Đối với người đang bị tạm giam, việc lập văn bản ủy quyền có thể cần sự phối hợp với cơ sở đang quản lý người bị tạm giam và cơ quan đang thụ lý vụ án, tùy nội dung giao dịch và trường hợp cụ thể.

Xem thêm: Hướng dẫn tố cáo vệ sinh an toàn thực phẩm chi tiết

4. Thủ tục ủy quyền của người bị tạm giam

Thủ tục ủy quyền của người bị tạm giam phụ thuộc vào nội dung giao dịch, yêu cầu về công chứng và tình trạng pháp lý của tài sản hoặc quyền cần ủy quyền. Do người bị tạm giam bị hạn chế một số quyền về giao dịch, việc thực hiện ủy quyền cần được xem xét theo quy định của Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và cấm đi khỏi nơi cư trú 2025 và pháp luật có liên quan.

Bước 1: Xác định nội dung và phạm vi ủy quyền

Trước tiên, cần xác định rõ người bị tạm giam muốn ủy quyền cho người khác thực hiện công việc gì, chẳng hạn quản lý tài sản, thực hiện hợp đồng hoặc thực hiện một giao dịch dân sự cụ thể. Nội dung ủy quyền cần xác định rõ người được ủy quyền, phạm vi công việc và thời hạn ủy quyền.

Bước 2: Kiểm tra điều kiện thực hiện giao dịch

Cần xác định giao dịch có bị hạn chế do người ủy quyền đang bị tạm giam hoặc do tài sản đang bị kê biên, phong tỏa, tạm giữ hay áp dụng biện pháp ngăn chặn khác hay không. Đối với trường hợp pháp luật yêu cầu sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án, người bị tạm giam phải thực hiện theo yêu cầu này trước khi tiến hành giao dịch.

Bước 3: Chuẩn bị văn bản và giấy tờ liên quan

Các bên chuẩn bị văn bản ủy quyền và giấy tờ chứng minh nhân thân, quyền đối với tài sản hoặc giấy tờ liên quan đến giao dịch. Thành phần hồ sơ cụ thể phụ thuộc vào nội dung ủy quyền và yêu cầu của thủ tục tương ứng.

Bước 4: Thực hiện công chứng nếu giao dịch thuộc trường hợp phải công chứng

Trường hợp văn bản ủy quyền hoặc giao dịch liên quan phải công chứng, người bị tạm giam có thể yêu cầu công chứng viên thực hiện công chứng ngoài trụ sở nếu đáp ứng điều kiện theo Luật Công chứng 2024. Việc công chứng ngoài trụ sở được thực hiện tại địa điểm phù hợp theo quy định, trên cơ sở phối hợp với cơ sở đang quản lý người bị tạm giam.

Bước 5: Người được ủy quyền thực hiện công việc

Sau khi văn bản ủy quyền được lập hợp lệ và hoàn thành các thủ tục cần thiết, người được ủy quyền thực hiện công việc trong đúng phạm vi và thời hạn được ủy quyền.

5. Các trường hợp người bị tạm giam không được uỷ quyền

Người bị tạm giam không phải trong mọi trường hợp đều có thể ủy quyền cho người khác thực hiện giao dịch. Việc ủy quyền có thể không thực hiện được hoặc bị hạn chế khi nội dung giao dịch trái pháp luật, giao dịch thuộc trường hợp bị hạn chế hoặc tài sản đang chịu biện pháp ngăn chặn theo quy định.

Một số trường hợp cần lưu ý gồm:

• Giao dịch có mục đích trái pháp luật hoặc trái đạo đức xã hội: Việc ủy quyền không thể được sử dụng để thực hiện một công việc mà pháp luật cấm.
• Giao dịch liên quan đến tài sản đang bị kê biên, phong tỏa hoặc áp dụng biện pháp ngăn chặn: Người được ủy quyền không đương nhiên được định đoạt tài sản chỉ vì có giấy ủy quyền.
• Trường hợp pháp luật yêu cầu sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án: Người bị tạm giam phải đáp ứng điều kiện này trước khi thực hiện giao dịch thuộc trường hợp tương ứng.
• Nội dung ủy quyền không xác định được phạm vi hoặc vượt quá quyền của người ủy quyền: Văn bản ủy quyền cần xác định rõ công việc được thực hiện; người được ủy quyền không thể thực hiện vượt quá phạm vi được giao.
• Giao dịch thuộc thủ tục có điều kiện riêng: Một số giao dịch về bất động sản, tài khoản ngân hàng, doanh nghiệp hoặc tài sản có đăng ký có thể phải đáp ứng thêm điều kiện theo pháp luật chuyên ngành.

6. Lưu ý khi người bị tạm giam thực hiện ủy quyền

Khi thực hiện ủy quyền trong thời gian tạm giam, người ủy quyền và người được ủy quyền cần lưu ý:

• Xác định chính xác nội dung ủy quyền: Văn bản nên ghi rõ công việc, phạm vi quyền hạn, thời hạn và trách nhiệm của người được ủy quyền.
• Kiểm tra tình trạng pháp lý của tài sản: Nếu giao dịch liên quan đến nhà đất, xe, tài khoản hoặc tài sản khác, cần xác định tài sản có đang bị kê biên, phong tỏa hoặc áp dụng biện pháp ngăn chặn hay không.
• Phân biệt ủy quyền với việc trực tiếp thực hiện giao dịch: Việc có văn bản ủy quyền không đồng nghĩa mọi giao dịch đều được thực hiện ngay; giao dịch vẫn phải đáp ứng các điều kiện pháp luật riêng.
• Xác định trường hợp phải có sự đồng ý của cơ quan đang thụ lý vụ án: Đây là điểm cần đặc biệt lưu ý theo Luật 128/2025/QH15.
• Kiểm tra yêu cầu công chứng: Nếu giao dịch thuộc trường hợp phải công chứng, cần thực hiện đúng quy định của Luật Công chứng 2024. Việc người yêu cầu đang bị tạm giam có thể liên quan đến trường hợp công chứng ngoài trụ sở.
• Không tự ý sửa chữa giấy ủy quyền: Nếu cần thay đổi phạm vi, thời hạn hoặc nội dung ủy quyền, cần thực hiện theo đúng hình thức pháp luật yêu cầu.
• Phân biệt cấp giấy ủy quyền và công chứng giao dịch: Không phải mọi giấy ủy quyền đều bắt buộc phải công chứng; yêu cầu công chứng phụ thuộc vào nội dung giao dịch và quy định pháp luật có liên quan.

7. Câu hỏi thường gặp

Người bị tạm giam có được ủy quyền ly hôn không?

Theo quy định, quyền ly hôn là quyền nhân thân gắn liền với cá nhân, không thể ủy quyền cho người khác thay mình ly hôn. Tuy nhiên, họ có thể ủy quyền cho người khác nộp đơn, nộp án phí hoặc giải quyết các vấn đề về phân chia tài sản đi kèm.

Cán bộ quản giáo có quyền chứng thực chữ ký của người bị tạm giam không?

Cán bộ quản giáo không có thẩm quyền chứng thực hợp đồng/giấy ủy quyền về tài sản. Thẩm quyền này thuộc về Công chứng viên của tổ chức hành nghề công chứng hoặc cán bộ tư pháp của UBND (khi được phép vào trại).

Thời gian làm thủ tục này mất bao lâu?

Tổng thời gian từ lúc nộp đơn xin phép cơ quan điều tra, hẹn lịch công chứng viên và hoàn thành ký kết thường dao động từ 5 đến 10 ngày làm việc.

Người bị tạm giam có thể ủy quyền bán nhà không?

Theo quy định pháp luật, người bị tạm giam có thể ủy quyền bán nhà nếu giấy ủy quyền được công chứng hợp pháp. Tuy nhiên, cần đảm bảo cơ quan tạm giam cho phép ký kết giấy tờ và công chứng viên có thể hỗ trợ tại nơi tạm giam. Việc ủy quyền bán nhà cần nêu rõ thông tin tài sản và phạm vi quyền hạn để tránh tranh chấp.

Giấy ủy quyền có cần công chứng không?

Không phải mọi giấy ủy quyền đều cần công chứng, nhưng đối với các giao dịch liên quan đến bất động sản, việc công chứng là bắt buộc theo quy định pháp luật. Điều này đảm bảo tính pháp lý và giúp hạn chế rủi ro tranh chấp sau này. Trong trường hợp không liên quan đến bất động sản, công chứng vẫn được khuyến khích để tăng tính minh bạch.

Người bị tạm giam có được ủy quyền là một quyền lợi được pháp luật Việt Nam bảo vệ, nhưng cần tuân thủ các quy định nghiêm ngặt để đảm bảo tính hợp pháp. Việc ủy quyền giúp giải quyết các vấn đề dân sự, quản lý tài sản hoặc đại diện trong các vụ việc pháp lý trong thời gian bị hạn chế tự do. Hãy liên hệ  ACC Đà Nẵng  để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ soạn thảo giấy ủy quyền đúng quy định pháp luật.