Khiếu nại về lao động là quyền cơ bản của người lao động khi quyền lợi bị xâm phạm trong quan hệ làm việc. Việc nắm rõ thủ tục này giúp bảo vệ lợi ích hợp pháp, duy trì môi trường làm việc ổn định và giảm thiểu tranh chấp. Hiểu đúng quy định pháp luật sẽ hỗ trợ các bên giải quyết vấn đề nhanh chóng, hiệu quả. Cùng ACC Đà Nẵng tìm hiểu chi tiết hơn về chủ đề này.
1. Khiếu nại về lao động là gì?
Khiếu nại về lao động là việc người lao động, người học nghề hoặc người tập nghề yêu cầu người có thẩm quyền xem xét lại quyết định hoặc hành vi về lao động khi cho rằng quyết định hoặc hành vi đó xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của mình.
Theo Nghị định 24/2018/NĐ-CP, khiếu nại trong lĩnh vực lao động có thể phát sinh từ quyết định, hành vi của người sử dụng lao động hoặc cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền trong lĩnh vực lao động. Một số nội dung thường được khiếu nại gồm quyết định xử lý kỷ luật lao động, quyết định sa thải, quyết định bồi thường thiệt hại, hành vi chậm trả lương, không thực hiện đúng chế độ lao động hoặc các hành vi khác ảnh hưởng đến quyền lợi của người lao động.
Các quyền, nghĩa vụ của người lao động và người sử dụng lao động được xác định theo Bộ luật Lao động 2019, trong khi trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại trong lĩnh vực lao động được thực hiện theo Nghị định 24/2018/NĐ-CP.
2. Các trường hợp khiếu nại về lao động phổ biến
Người lao động thường thực hiện khiếu nại về lao động trong các trường hợp như:
- Bị xử lý kỷ luật lao động, sa thải không đúng quy định pháp luật.
- Bị yêu cầu bồi thường thiệt hại hoặc xử lý trách nhiệm vật chất không đúng quy định.
- Công ty chậm trả lương, không trả lương hoặc trả lương không đúng thỏa thuận.
- Không được bảo đảm quyền lợi về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi, nghỉ hằng năm hoặc các chế độ lao động khác.
- Không được bảo đảm điều kiện an toàn, vệ sinh lao động theo quy định.
- Quyết định hoặc hành vi của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền trong lĩnh vực lao động làm ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động.
Việc xác định đúng nội dung và đối tượng bị khiếu nại giúp người lao động lựa chọn đúng trình tự giải quyết, tránh việc gửi đơn không đúng thẩm quyền.
Xem thêm: Mẫu thư khiếu nại sản phẩm mới nhất
3. Quy trình thực hiện khiếu nại về lao động
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ
Người lao động cần chuẩn bị đơn khiếu nại và các tài liệu chứng minh quyền, lợi ích hợp pháp bị xâm phạm như hợp đồng lao động, quyết định xử lý kỷ luật, quyết định sa thải, bảng lương, bảng chấm công, sao kê tiền lương hoặc các tài liệu liên quan khác.
Bước 2: Nộp đơn khiếu nại
Theo Điều 6 Nghị định 24/2018/NĐ-CP, khiếu nại lần đầu đối với người sử dụng lao động phải được thực hiện bằng đơn khiếu nại.Đơn khiếu nại cần thể hiện rõ thông tin người khiếu nại, nội dung khiếu nại, lý do khiếu nại, yêu cầu giải quyết và các tài liệu liên quan (nếu có).
Theo Điều 7 Nghị định 24/2018/NĐ-CP, thời hiệu khiếu nại là 180 ngày kể từ ngày người khiếu nại nhận được hoặc biết được quyết định, hành vi bị khiếu nại. Trường hợp có trở ngại khách quan hoặc sự kiện bất khả kháng thì thời gian xảy ra trở ngại đó không tính vào thời hiệu khiếu nại.
Bước 3: Tiếp nhận và giải quyết
Theo Điều 19 Nghị định 24/2018/NĐ-CP, trong thời hạn 07 ngày làm việc kể từ ngày nhận được đơn khiếu nại thuộc thẩm quyền, người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại phải thụ lý và thông báo việc thụ lý cho người khiếu nại. Sau khi thụ lý, việc xác minh, xem xét và ban hành quyết định giải quyết khiếu nại được thực hiện theo trình tự quy định tại Nghị định 24/2018/NĐ-CP.
Theo Điều 20 Nghị định 24/2018/NĐ-CP, thời hạn giải quyết khiếu nại lần đầu là không quá 30 ngày kể từ ngày thụ lý; đối với vụ việc phức tạp thì thời hạn có thể kéo dài nhưng không quá 45 ngày. Đối với vụ việc ở vùng sâu, vùng xa hoặc nơi đi lại khó khăn, thời hạn giải quyết là 45 ngày, vụ việc phức tạp thì không quá 60 ngày.
Bước 4: Khiếu nại lần hai hoặc khởi kiện
Nếu không đồng ý với quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu hoặc hết thời hạn mà khiếu nại không được giải quyết, người khiếu nại có quyền thực hiện khiếu nại lần hai theo quy định của Nghị định 24/2018/NĐ-CP hoặc lựa chọn khởi kiện tranh chấp lao động tại Tòa án theo quy định của pháp luật.
Đối với tranh chấp phát sinh từ quan hệ lao động như tiền lương, xử lý kỷ luật, chấm dứt hợp đồng lao động, người lao động thực hiện quyền yêu cầu giải quyết tranh chấp theo Bộ luật Lao động 2019 và Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.
Xem thêm: Mẫu thư trả lời khiếu nại của khách hàng
4. Quyền và nghĩa vụ của các bên trong khiếu nại về lao động
Người lao động có quyền yêu cầu xem xét lại quyết định hoặc hành vi bị khiếu nại; cung cấp tài liệu, chứng cứ để bảo vệ quyền lợi của mình; được nhận kết quả giải quyết khiếu nại và yêu cầu khôi phục quyền, lợi ích hợp pháp nếu khiếu nại có căn cứ.
Bên cạnh đó, người khiếu nại có nghĩa vụ trình bày trung thực nội dung vụ việc, cung cấp thông tin, tài liệu liên quan và chấp hành quyết định giải quyết khiếu nại đã có hiệu lực.
Người sử dụng lao động có trách nhiệm tiếp nhận, xem xét, giải quyết khiếu nại đúng trình tự, thời hạn theo Nghị định 24/2018/NĐ-CP; đồng thời bảo đảm thực hiện đầy đủ các quyền, nghĩa vụ theo Bộ luật Lao động 2019.
5. Câu hỏi thường gặp
Khiếu nại về lao động có thời hạn bao lâu?
Theo Điều 7 Nghị định 24/2018/NĐ-CP, thời hiệu khiếu nại lần đầu là 180 ngày kể từ ngày người khiếu nại nhận được hoặc biết được quyết định, hành vi bị khiếu nại. Trường hợp có trở ngại khách quan hoặc sự kiện bất khả kháng thì thời gian xảy ra trở ngại đó không tính vào thời hiệu khiếu nại.
Có thể khiếu nại trực tiếp hay phải gửi đơn bằng văn bản?
Theo Điều 6 Nghị định 24/2018/NĐ-CP, khiếu nại lần đầu đối với người sử dụng lao động phải được thực hiện bằng đơn khiếu nại. Người lao động cần ghi rõ nội dung, lý do, yêu cầu giải quyết và gửi kèm tài liệu chứng minh (nếu có) để làm căn cứ xem xét.
Kết quả khiếu nại về lao động có thể bị thay đổi không?
Kết quả giải quyết khiếu nại có thể được xem xét lại nếu người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu hoặc có căn cứ cho rằng việc giải quyết chưa đúng quy định.
Khiếu nại về lao động là công cụ quan trọng giúp người lao động bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình. Để được hỗ trợ chi tiết và giải quyết nhanh chóng, hãy liên hệ ACC Đà Nẵng ngay hôm nay.
Để lại một bình luận