Hình thức lập di chúc đóng vai trò then chốt trong việc định đoạt tài sản của cá nhân sau khi mất, giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người để lại di sản và người thừa kế. Việc nắm rõ các quy định pháp luật về vấn đề này góp phần giảm thiểu tranh chấp, đồng thời đảm bảo di chúc được thực hiện đúng ý nguyện. Bài viết dưới đây sẽ phân tích chi tiết các quy định liên quan cùng ACC Đà Nẵng.
1. Tầm quan trọng của việc lập di chúc hợp pháp
Việc lập di chúc giúp cá nhân chủ động phân chia tài sản theo ý muốn, tránh tình trạng tài sản bị phân chia theo pháp luật khi không có di chúc. Theo Bộ luật Dân sự 2015, di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. Việc thực hiện đúng hình thức lập di chúc giúp di chúc có hiệu lực pháp lý cao, giảm rủi ro bị vô hiệu.
Ngoài ra, di chúc còn tạo điều kiện cho người thừa kế chuẩn bị trước về nghĩa vụ và quyền lợi, góp phần duy trì sự ổn định trong gia đình. Nhiều trường hợp tranh chấp xảy ra do di chúc không tuân thủ đúng hình thức quy định, dẫn đến tài sản phải chia theo luật thừa kế theo pháp luật.
2. Điều kiện để di chúc có hiệu lực
Di chúc có hiệu lực khi người lập di chúc có năng lực hành vi dân sự đầy đủ tại thời điểm lập di chúc. Người từ đủ mười tám tuổi trở lên, có đầy đủ năng lực hành vi dân sự thì được lập di chúc. Nội dung di chúc phải thể hiện rõ ý chí tự nguyện của người lập, không bị ép buộc, lừa dối. Tài sản để lại di chúc phải là tài sản hợp pháp của người lập di chúc.
Di chúc không được vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội. Việc tuân thủ đúng hình thức lập di chúc là yếu tố bắt buộc để di chúc được công nhận hiệu lực. Nếu di chúc vi phạm các điều kiện trên, phần di chúc đó có thể bị tuyên bố vô hiệu theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015.
Xem thêm: Công chứng di chúc tại nhà cần đáp ứng điều kiện gì?
3. Các hình thức lập di chúc theo quy định
Bộ luật Dân sự 2015 quy định rõ các hình thức lập di chúc bao gồm di chúc miệng và di chúc bằng văn bản. Di chúc miệng được sử dụng trong trường hợp tính mạng bị đe dọa do thiên tai, dịch bệnh hoặc chiến tranh. Người lập di chúc miệng phải thể hiện ý chí trước ít nhất hai người làm chứng và ngay sau đó phải ghi chép lại, ký tên hoặc điểm chỉ. Di chúc miệng mặc nhiên bị hủy bỏ nếu sau ba tháng kể từ thời điểm người lập di chúc miệng qua khỏi tình trạng đe dọa tính mạng mà vẫn còn sống.
Di chúc bằng văn bản không có người làm chứng phải do chính người lập di chúc viết tay và ký tên. Di chúc bằng văn bản có người làm chứng yêu cầu người lập di chúc ký hoặc điểm chỉ trước ít nhất hai người làm chứng. Người làm chứng phải xác nhận chữ ký, điểm chỉ của người lập di chúc và ký vào bản di chúc. Di chúc bằng văn bản có công chứng được thực hiện tại tổ chức hành nghề công chứng. Di chúc bằng văn bản có chứng thực được thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã. Mỗi hình thức lập di chúc đều có ưu điểm và điều kiện riêng, người lập di chúc cần lựa chọn phù hợp để đảm bảo tính hợp pháp.
Xem thêm: Di chúc là gì? Hướng dẫn chi tiết
4. Lưu ý khi thực hiện các hình thức lập di chúc
Người lập di chúc cần đảm bảo nội dung di chúc rõ ràng, không mâu thuẫn. Di chúc nên chỉ rõ người thừa kế, phần di sản cụ thể và các điều kiện kèm theo nếu có. Khi thay đổi hoặc hủy bỏ di chúc, người lập di chúc phải thực hiện theo đúng hình thức đã quy định. Việc lưu giữ di chúc an toàn cũng rất quan trọng để tránh mất mát hoặc bị sửa chữa trái phép. Nên lập di chúc tại tổ chức hành nghề công chứng hoặc Ủy ban nhân dân cấp xã để tăng tính pháp lý. Việc tuân thủ đúng hình thức lập di chúc giúp di chúc dễ dàng được công nhận khi mở thừa kế.
5. Câu hỏi thường gặp
Di chúc miệng có thể lập trong trường hợp nào?
Di chúc miệng chỉ được lập khi tính mạng của người để lại di chúc bị đe dọa nghiêm trọng bởi thiên tai, dịch bệnh hoặc chiến tranh. Sau khi lập, di chúc miệng phải được ghi chép lại ngay và chỉ có hiệu lực trong thời hạn ba tháng nếu người lập di chúc vẫn còn sống.
Di chúc viết tay không có người làm chứng có hợp pháp không?
Di chúc viết tay không có người làm chứng vẫn hợp pháp nếu do chính người lập di chúc viết và ký tên đầy đủ. Tuy nhiên, hình thức này dễ bị tranh chấp hơn so với di chúc có công chứng hoặc chứng thực.
Có thể thay đổi di chúc đã lập không?
Người lập di chúc hoàn toàn có quyền thay đổi hoặc hủy bỏ di chúc đã lập. Việc thay đổi phải tuân thủ đúng hình thức lập di chúc theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015 để đảm bảo di chúc mới có hiệu lực.
Hình thức lập di chúc cần được thực hiện đúng quy định để bảo vệ quyền lợi của tất cả các bên liên quan. Để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ lập di chúc hợp pháp, hãy liên hệ ACC Đà Nẵng ngay hôm nay để nhận được sự hỗ trợ chuyên nghiệp và nhanh chóng.
Để lại một bình luận