Chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn thì không còn giá trị để sử dụng trong trường hợp pháp luật yêu cầu cá nhân phải có chứng chỉ hành nghề tương ứng. Người có chứng chỉ đã hết hạn cần thực hiện thủ tục cấp chứng chỉ theo trường hợp phù hợp, thay vì tiếp tục sử dụng chứng chỉ cũ. Bài viết dưới đây của ACC Đà Nẵng cập nhật quy định mới về chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn, bao gồm cách xử lý, trường hợp phải sát hạch, hồ sơ và trình tự thực hiện.
1. Chứng chỉ hành nghề xây dựng là gì?
Chứng chỉ hành nghề xây dựng là chứng chỉ được cấp cho cá nhân đáp ứng các điều kiện về chuyên môn và kinh nghiệm để đảm nhận một số chức danh hoặc hành nghề độc lập trong hoạt động xây dựng.
Theo Điều 88 Luật Xây dựng số 135/2025/QH15, có hiệu lực từ ngày 01/07/2026, một số chức danh trong hoạt động xây dựng phải có chứng chỉ hành nghề tương ứng, gồm: chủ nhiệm, chủ trì lập thiết kế quy hoạch đô thị và nông thôn; chủ nhiệm khảo sát xây dựng; chủ nhiệm, chủ trì thiết kế, thẩm tra thiết kế xây dựng; giám sát thi công xây dựng; chủ trì xác định, thẩm tra và quản lý chi phí đầu tư xây dựng. Chứng chỉ hành nghề được phân thành hạng I, hạng II và hạng III.
Đối với cá nhân hành nghề độc lập trong các lĩnh vực khảo sát xây dựng, thiết kế, thẩm tra thiết kế, giám sát thi công xây dựng và xác định, thẩm tra, quản lý chi phí đầu tư xây dựng, Điều 90 Luật Xây dựng 2025 cũng yêu cầu phải có chứng chỉ hành nghề và năng lực phù hợp với công việc thực hiện.
Đáng lưu ý, từ ngày 01/07/2026, chứng chỉ hành nghề hết thời hạn hiệu lực thuộc trường hợp cấp mới, trong khi chứng chỉ còn thời hạn nhưng bị mất, hư hỏng, ghi sai thông tin hoặc cần điều chỉnh, bổ sung thông tin cá nhân mới thuộc trường hợp cấp lại theo Điều 29 Nghị định 212/2026/NĐ-CP.
2. Thời hạn của Chứng chỉ hành nghề xây dựng theo quy định mới nhất
Theo khoản 5 Điều 27 Nghị định 212/2026/NĐ-CP, chứng chỉ hành nghề xây dựng cấp mới có hiệu lực 10 năm. Đối với cá nhân nước ngoài, thời hạn hiệu lực được xác định theo thời hạn ghi trong giấy phép lao động hoặc thẻ tạm trú nhưng không quá 10 năm.
Vì vậy, nếu chứng chỉ hành nghề xây dựng đã hết hạn, cá nhân không nên tiếp tục sử dụng chứng chỉ cũ mà cần thực hiện thủ tục cấp mới chứng chỉ hành nghề theo quy định hiện hành. Hồ sơ và điều kiện được thực hiện theo Nghị định 212/2026/NĐ-CP.
Xem thêm: Thẩm quyền giải quyết khiếu nại về đất đai
3. Hồ sơ chuẩn bị cấp lại Chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn
Theo điểm a khoản 1 Điều 29 Nghị định 212/2026/NĐ-CP, chứng chỉ hành nghề hết thời hạn hiệu lực thuộc trường hợp cấp mới. Do đó, người có chứng chỉ đã hết hạn cần chuẩn bị hồ sơ cấp mới theo Điều 39 Nghị định này, thay vì sử dụng hồ sơ cấp lại. Hồ sơ cấp mới chứng chỉ hành nghề gồm:
Đơn đề nghị cấp chứng chỉ hành nghề theo Mẫu số 01 Phụ lục III Nghị định 212/2026/NĐ-CP. Nếu nộp trực tiếp hoặc qua dịch vụ bưu chính thì sử dụng bản gốc; nếu nộp trực tuyến thì kê khai thông tin trên biểu mẫu điện tử của Cổng Dịch vụ công quốc gia.
- Tệp tin ảnh màu 4×6 cm, nền trắng, chụp chân dung trong thời gian không quá 06 tháng.
- Văn bằng chuyên môn do cơ sở đào tạo hợp pháp cấp, phù hợp với lĩnh vực và hạng chứng chỉ đề nghị cấp. Trường hợp văn bằng không ghi hoặc ghi không rõ chuyên ngành đào tạo thì phải bổ sung bảng điểm hoặc phụ lục văn bằng để làm căn cứ đánh giá.
- Chứng chỉ hành nghề đã được cấp trước đó (nếu có) phù hợp với thời gian và phạm vi dùng để chứng minh kinh nghiệm nghề nghiệp.
Các tài liệu khác theo từng trường hợp và yêu cầu chứng minh điều kiện cấp chứng chỉ theo Nghị định 212/2026/NĐ-CP.
Đối với văn bằng do cơ sở đào tạo nước ngoài cấp, yêu cầu về hợp pháp hóa lãnh sự, dịch sang tiếng Việt hoặc công nhận văn bằng được thực hiện theo từng trường hợp quy định tại Điều 39. Đáng chú ý, nếu thông tin về văn bằng, trình độ và chuyên ngành đã được lưu trữ, kết nối, chia sẻ và xác thực từ cơ sở dữ liệu có thẩm quyền thì cá nhân không phải nộp lại tài liệu đó.
Xem thêm: Thẩm quyền giải quyết khiếu nại kỷ luật Đảng
4. Thủ tục cấp Chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn
Theo Nghị định 212/2026/NĐ-CP, trường hợp chứng chỉ hành nghề đã hết thời hạn hiệu lực được thực hiện theo thủ tục cấp mới chứng chỉ hành nghề. Nghị định này có hiệu lực từ ngày 01/07/2026. Có thể thực hiện theo các bước cơ bản sau:
Bước 1: Kiểm tra tình trạng chứng chỉ
Xác định ngày hết hạn, lĩnh vực và hạng chứng chỉ đã được cấp trước đó. Nếu chứng chỉ vẫn còn hiệu lực nhưng bị mất, hư hỏng hoặc có thông tin cần điều chỉnh thì cần xác định đúng trường hợp cấp lại, không áp dụng thủ tục cấp mới do hết hạn.
Bước 2: Xác định điều kiện cấp chứng chỉ mới
Cá nhân cần đối chiếu điều kiện về trình độ chuyên môn, kinh nghiệm và các yêu cầu khác tương ứng với lĩnh vực, hạng chứng chỉ đề nghị cấp theo Nghị định 212/2026/NĐ-CP.
Bước 3: Chuẩn bị hồ sơ cấp chứng chỉ
Hồ sơ được chuẩn bị theo quy định về cấp mới chứng chỉ hành nghề, gồm đơn đề nghị, ảnh và các giấy tờ chứng minh trình độ, năng lực, kinh nghiệm theo từng trường hợp.
Bước 4: Thực hiện đánh giá điều kiện và sát hạch nếu thuộc trường hợp phải thực hiện
Việc có phải sát hạch hay không phải căn cứ vào trường hợp cấp chứng chỉ cụ thể và quy định hiện hành, không áp dụng máy móc quy định cũ về việc nộp hồ sơ trong 03 tháng trước ngày hết hạn.
Bước 5: Nộp hồ sơ và nhận chứng chỉ
Hồ sơ được nộp theo phương thức và tại cơ quan có thẩm quyền theo quy định hiện hành. Sau khi đáp ứng đầy đủ điều kiện, cá nhân được cấp chứng chỉ hành nghề mới.
5. Phân biệt cấp mới khi Chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn và cấp lại Chứng chỉ hành nghề xây dựng
Theo Nghị định 212/2026/NĐ-CP, cần phân biệt cấp mới chứng chỉ hành nghề do chứng chỉ cũ đã hết hạn với cấp lại chứng chỉ còn thời hạn nhưng bị mất, hư hỏng hoặc có thông tin cần điều chỉnh.
| Tiêu chí | Chứng chỉ đã hết hạn | Chứng chỉ còn hạn nhưng thuộc trường hợp cấp lại |
|---|---|---|
| Thủ tục | Cấp mới | Cấp lại |
| Tình trạng chứng chỉ | Đã hết thời hạn hiệu lực | Vẫn còn thời hạn hiệu lực |
| Căn cứ | Điểm a khoản 1 Điều 29 Nghị định 212/2026/NĐ-CP | Các trường hợp cấp lại theo Điều 29 Nghị định 212/2026/NĐ-CP |
| Mục đích | Cấp một chứng chỉ mới sau khi chứng chỉ cũ hết hạn | Khôi phục hoặc điều chỉnh chứng chỉ đang còn hiệu lực |
| Sát hạch, đánh giá điều kiện | Thực hiện theo quy định đối với trường hợp cấp mới | Căn cứ vào lý do và trường hợp cấp lại |
| Hồ sơ | Hồ sơ cấp mới theo quy định | Hồ sơ cấp lại tương ứng với từng trường hợp |
6. Lưu ý đối với Chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn
Khi chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn, cá nhân cần kiểm tra lại tình trạng chứng chỉ trước khi tiếp tục thực hiện các công việc mà pháp luật yêu cầu phải có chứng chỉ hành nghề phù hợp. Một số lưu ý quan trọng gồm:
- Không tiếp tục sử dụng chứng chỉ đã hết thời hạn để chứng minh điều kiện hành nghề trong trường hợp pháp luật yêu cầu chứng chỉ còn hiệu lực.
- Phân biệt cấp mới và cấp lại: chứng chỉ đã hết thời hạn được xử lý theo trường hợp cấp mới; chứng chỉ còn thời hạn nhưng bị mất, hư hỏng hoặc thuộc trường hợp được cấp lại thì thực hiện thủ tục cấp lại theo quy định.
- Không áp dụng máy móc quy định cũ về “gia hạn”: từ ngày 01/07/2026, Nghị định 212/2026/NĐ-CP là căn cứ quan trọng về điều kiện năng lực hoạt động xây dựng và chứng chỉ hành nghề.
- Kiểm tra điều kiện cấp chứng chỉ mới: khi thực hiện thủ tục cấp mới, cá nhân cần đáp ứng các điều kiện tương ứng với lĩnh vực và hạng chứng chỉ đề nghị cấp.
- Lưu giữ chứng chỉ và thông tin liên quan: nên kiểm tra thời hạn hiệu lực, thông tin cá nhân, lĩnh vực và hạng chứng chỉ để chủ động thực hiện thủ tục khi cần thiết.
7. Câu hỏi thường gặp
Chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn có được gia hạn không?
Không. Theo quy định hiện hành, trường hợp chứng chỉ hành nghề đã hết thời hạn hiệu lực thuộc trường hợp cấp mới, không phải cấp lại do hết hạn. Cá nhân cần thực hiện thủ tục cấp mới theo quy định tại Nghị định 212/2026/NĐ-CP.
Chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn phải làm thủ tục gì?
Cá nhân có chứng chỉ đã hết hạn cần thực hiện thủ tục cấp mới chứng chỉ hành nghề xây dựng theo quy định hiện hành, đồng thời đáp ứng các điều kiện tương ứng với lĩnh vực và hạng chứng chỉ đề nghị cấp.
Chứng chỉ hành nghề xây dựng có thời hạn bao lâu?
Theo Nghị định 212/2026/NĐ-CP, chứng chỉ hành nghề xây dựng cấp mới có thời hạn 10 năm. Đối với cá nhân nước ngoài, thời hạn được xác định theo thời hạn của giấy phép lao động hoặc thẻ tạm trú nhưng không quá 10 năm.
Chứng chỉ còn hạn nhưng bị mất có phải cấp mới không?
Không nhất thiết. Nếu chứng chỉ vẫn còn thời hạn nhưng bị mất, hư hỏng hoặc thuộc trường hợp được cấp lại theo quy định thì cá nhân thực hiện thủ tục cấp lại, không phải cấp mới do hết hạn. Cần xác định đúng tình trạng chứng chỉ trước khi chuẩn bị hồ sơ.
Có thể tiếp tục sử dụng chứng chỉ hành nghề xây dựng đã hết hạn không?
Không nên tiếp tục sử dụng chứng chỉ đã hết thời hạn để chứng minh điều kiện hành nghề trong những trường hợp pháp luật yêu cầu phải có chứng chỉ còn hiệu lực. Cá nhân nên thực hiện thủ tục cấp mới trước khi tiếp tục đảm nhận công việc thuộc diện yêu cầu chứng chỉ.
Khi chứng chỉ hành nghề xây dựng hết hạn, cá nhân cần xác định đúng tình trạng chứng chỉ và thực hiện thủ tục phù hợp theo quy định hiện hành. Việc chủ động kiểm tra thời hạn, chuẩn bị đúng hồ sơ và đáp ứng các điều kiện cấp chứng chỉ giúp hạn chế việc gián đoạn công việc và rủi ro khi hành nghề. Nếu cần hỗ trợ xác định thủ tục hoặc chuẩn bị hồ sơ, bạn có thể liên hệ ACC Đà Nẵng để được tư vấn cụ thể theo từng trường hợp.
Để lại một bình luận