ACC ĐÀ NẴNG

Hợp đồng dịch vụ và hợp đồng lao động là hai loại hợp đồng thường gặp trong hoạt động kinh doanh và quan hệ lao động hiện nay. Việc nắm rõ sự khác biệt giữa chúng giúp các bên tham gia giao kết hợp đồng tránh được những rủi ro pháp lý không mong muốn. Hiểu đúng bản chất từng loại hợp đồng còn hỗ trợ doanh nghiệp và người lao động xây dựng mối quan hệ minh bạch, hiệu quả. Cùng ACC Đà Nẵng tìm hiểu chi tiết qua bài viết sau.

1. Hợp đồng dịch vụ và hợp đồng lao động khác nhau như thế nào?

Hợp đồng dịch vụ và hợp đồng lao động được điều chỉnh bởi các quy định pháp luật khác nhau. Hợp đồng lao động chịu sự điều chỉnh của Bộ luật Lao động 2019, còn hợp đồng dịch vụ được quy định tại Bộ luật Dân sự 2015.

Điểm khác biệt quan trọng nhất nằm ở bản chất quan hệ giữa các bên. Theo Điều 13 Bộ luật Lao động 2019, nếu thỏa thuận có nội dung về việc làm có trả công, tiền lương và có sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên thì dù được đặt tên là hợp đồng dịch vụ hay tên gọi khác, hợp đồng vẫn được coi là hợp đồng lao động.

Đối với hợp đồng dịch vụ, bên cung ứng dịch vụ thực hiện công việc cho bên sử dụng dịch vụ và nhận tiền dịch vụ. Bên cung ứng về nguyên tắc thực hiện công việc trên cơ sở thỏa thuận và không chịu sự quản lý, điều hành như người lao động trong quan hệ lao động.

Vì vậy, không thể chỉ căn cứ vào tên gọi của hợp đồng để xác định đó là hợp đồng dịch vụ hay hợp đồng lao động mà phải xem xét bản chất và cách thức các bên thực hiện thỏa thuận.

2. Đặc điểm pháp lý của hợp đồng lao động

Hợp đồng lao động xác lập quan hệ giữa người lao động và người sử dụng lao động, trong đó người lao động thực hiện công việc có trả công, tiền lương và chịu sự quản lý, điều hành, giám sát của người sử dụng lao động theo thỏa thuận.

Người lao động được hưởng các quyền lợi theo pháp luật lao động như tiền lương, thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và các chế độ khác nếu thuộc đối tượng áp dụng.

Bộ luật Lao động 2019 quy định hợp đồng lao động gồm hợp đồng lao động không xác định thời hạn và hợp đồng lao động xác định thời hạn. Việc giao kết, sửa đổi và chấm dứt hợp đồng phải tuân thủ các quy định tương ứng của pháp luật lao động.

Xem thêm: Quy định về nội dung hợp đồng lao động

3. Đặc điểm pháp lý của hợp đồng dịch vụ

Theo Điều 513 Bộ luật Dân sự 2015, hợp đồng dịch vụ là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cung ứng dịch vụ thực hiện công việc cho bên sử dụng dịch vụ và bên sử dụng dịch vụ phải trả tiền dịch vụ.

Bên cung ứng dịch vụ thường chủ động thực hiện công việc theo thỏa thuận và chịu trách nhiệm về chất lượng, tiến độ hoặc kết quả dịch vụ. Quyền và nghĩa vụ của các bên chủ yếu được xác định theo Bộ luật Dân sự 2015 và nội dung hợp đồng.

Hợp đồng dịch vụ có thể được giao kết bằng lời nói, bằng văn bản hoặc bằng hành vi cụ thể, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Thời hạn thực hiện do các bên thỏa thuận căn cứ vào tính chất và yêu cầu của dịch vụ.

Xem thêm: Phụ lục hợp đồng lao động là gì? Giải đáp

4. Những lưu ý khi lựa chọn loại hợp đồng phù hợp

Khi lựa chọn giữa hợp đồng dịch vụ và hợp đồng lao động, doanh nghiệp cần xem xét bản chất công việc và cách thức tổ chức thực hiện trên thực tế, thay vì chỉ dựa vào tên gọi của hợp đồng.

Nếu người thực hiện công việc phải tuân thủ thời gian, địa điểm, nội quy và chịu sự quản lý, điều hành, giám sát của doanh nghiệp, quan hệ này có thể được xác định là quan hệ lao động. Khi đó, các bên phải tuân thủ quy định của Bộ luật Lao động 2019, kể cả trường hợp hợp đồng được đặt tên là “hợp đồng dịch vụ”.

Ngược lại, nếu bên cung ứng dịch vụ thực hiện công việc tương đối độc lập và chủ yếu chịu trách nhiệm về công việc, kết quả dịch vụ theo thỏa thuận thì có thể giao kết hợp đồng dịch vụ. Việc xác định đúng loại hợp đồng giúp hạn chế rủi ro liên quan đến tiền lương, bảo hiểm xã hội và các nghĩa vụ pháp lý khác.

5. Câu hỏi thường gặp

Hợp đồng dịch vụ có phải đóng bảo hiểm xã hội không?

Trả lời: Hợp đồng dịch vụ thuần túy không làm phát sinh nghĩa vụ tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc theo quan hệ lao động. Tuy nhiên, nếu thỏa thuận mang bản chất của hợp đồng lao động theo Điều 13 Bộ luật Lao động 2019 thì các bên phải thực hiện nghĩa vụ bảo hiểm theo quy định.

Hợp đồng lao động có thể chuyển sang hợp đồng dịch vụ được không?

Trả lời: Các bên có thể thỏa thuận thay đổi hình thức hợp tác nếu quan hệ thực tế đáp ứng đúng bản chất của hợp đồng dịch vụ. Không được sử dụng hợp đồng dịch vụ để che giấu quan hệ lao động hoặc né tránh các nghĩa vụ theo pháp luật lao động.

Thời hạn của hợp đồng dịch vụ có giới hạn như hợp đồng lao động không?

Trả lời: Bộ luật Dân sự 2015 không quy định thời hạn tối đa cố định đối với hợp đồng dịch vụ. Các bên có thể thỏa thuận thời hạn phù hợp với tính chất và phạm vi công việc.

Hợp đồng dịch vụ và hợp đồng lao động cần được phân biệt rõ ràng để đảm bảo quyền lợi hợp pháp cho các bên. Nếu bạn đang gặp khó khăn trong việc soạn thảo hoặc phân loại hợp đồng, hãy liên hệ ACC Đà Nẵng để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ kịp thời.